Tiu cxi artikolo estas la artikolo de mia amiko Michel PORTAL el Francio,
Li petis al mi gxin traduki Eseparnte lingvo kaj gxin publiki.

"Sxuldo, sxuldeto, Nova banko"

Orele  atenti  al  la  digneco  de  la  samulo  "Pruntdoni ne".  La ordinara banko monprruntdonas  al tiuj  kiuj jam havas monon  aux  materiajn garantiojn por la pruntado.
La nova banko  pruntdonos  al tiuj  kiuj havas verajn  projektojn kaj  konstruajn.
Vera sociale  kaj  ekologie neapartigite,  kaj estos la ekonomio.  La kreanto de la sxuldon,  de la nova sxuldeto nomagxas Mohamed Yunus  (vidi la retapagxon, via goolge, ktp). Lia klopodo en Banglandesh kun la "Grameen Bank" konsistas fidi al pruntpetantoj sen materia garantio. La decidantoj de la pruntado estas membroj de la banko ili mem,  en la vilagxo aux la kvartaro.  Komence estas almenaux la edzinoj.  La societantoj  decidas  kune  konsenti unue  al la projekto  de iu  el ili. Diskutante pri diversajn projektoj, de la kalendaroj je repago, de la procento de la pruntado kaj, la kondicxoj.
Cxiu persono havas unu vocxo, malgraux la sumo dezirita de li (ekonomia demokratio).  Kiam, oni repagas la unua kvanton, oni povas havi alian pruntadon.
La sukcesoj pri repago estas plimulte ol tiuj de la klasikaj bankoj.

Mono: de la planado al cxiu

Universe

La rajto fabriki monon cxiam apartenis al la regxo. Kiu fabrikas la monon? La FED. Sed malantaux tiu banko vesxajne publika kasxigas kartelon de privataj bankoj, deprenante profitojn kaj regante en kasxita mano, la USONA politiko, konsentante aux rifuzante la sxuldon tie cxi kaj tie, aux diversigante la procentoj malegale.
Kiel Monda krizo riskas elmaski la kartelon la vento de la kuglego- la FED malaltigis gxis nulo por tiu nuan periodo. Abrupta virton?  Povu USONO dauxrigi kun la FED tia estas ilia afero...ekde 1913. Monda nivele, la G20 iniciatis formi novan mona sistemon, okazos la 2an de April. Estu viglaj, kontrolu kaj proponu.
Por esti fidinda la G20 bezonus auxdon al cxiuj ONU landoj

Euxrope

Kion pri la BCE?  De la euxro zono?  Cxu devenus ekzempla pri la publika boneco sur la mono?  Okazis  bataladojn  en junio, la civitanoj , la politikaj partoj  povas fari demandojn.

Francie

France , rezignis al tuta mono auxtonomeco en 1973. Cxu cxiu teritorio ne devus konservi rajton de la prejugxon?

Individue

Pro la financa mono krizo , mi forlasis la malnova bankon kaj eniris en banketo kooperativo (20.000 societantojen 20 jaroj).  En tiu banketo  la skalo  inter la malgranda salajro al la granda iras de 1 al 3. Malgraux la monpruntita, vi rajtas unu vocxo al la konsilantaro

Michel Portal el Francio.